Gerrie Heldoorn repareert kleding in het Repair Café
Met een kleine reparatie kan een kledingstuk soms nog jaren mee. Denk aan een losse naad, een kapotte rits of een paar knopen die ontbreken. Maar wie kan er nog overweg met naald en draad? Voor Gerrie Heldoorn (74) is het een koud kunstje. De Harderwijkse helpt bij het Repair Café, maar ook familieleden, buren en mensen in de kerk weten haar te vinden. ‘Ik vind dit nog leuker dan nieuwe kleding maken.’
Een kledingstuk hoeft niet versleten te zijn om onder in de kast te belanden. Een klein gebrek kan al reden zijn om het af te danken. ‘Gewoon zonde eigenlijk’, zegt Gerrie. ‘Je koopt ook geen nieuwe fiets als je fietsbel kapot is. Dus waarom zou je iets nieuws kopen als er een knoopje af is?’
Bij het Repair Café Harderwijk is ze een van de vrijwilligers die kleding herstellen. Samen met mede-naaisters Alie en Jolanta zorgt ze dat bezoekers ook met textiel terechtkunnen. Want het Repair Café is er niet alleen voor een haperend koffiezetapparaat of een kapotte lamp. Ook een broek, jas of tas verdient een tweede kans.
Zelf geleerd
Dat Gerrie handig zou worden met naald en draad, was vroeger niet vanzelfsprekend. Haar zus leerde voor coupeuse en nam thuis het naaiwerk voor haar rekening. Zelf begon Gerrie pas later, toen ze kleine kinderen had. Van lapjes van de markt maakte ze kinderkleertjes. Die hoefden niet meteen perfect te zijn. Ze ontdekte dat ze het leuk vond. Met modebladen, uitproberen en advies vragen leerde ze steeds meer. Inmiddels maakt ze nog maar weinig complete kledingstukken. Juist iets aanpassen of herstellen geeft haar voldoening. ‘Dan denk ik: als ik het zus of zo doe, kan het eigenlijk nog weer prima.’ Een spijkerbroek korter maken doet ze bijvoorbeeld zo dat de oorspronkelijke, gewassen zoom behouden blijft. Het moet er netjes uitzien. Want een reparatie heeft pas zin als iemand het kledingstuk daarna ook graag draagt.
Niet meteen een nieuwe rits
Er komt van alles langs bij het Repair Café. Vaak gaat het om losgeraakte naden. Soms heeft de fabrikant de stof maar net meegestikt en laat de naad na een tijdje dragen los. Met een nieuw stiksel is dat te verhelpen. Ook knopen en ritsen komen geregeld aan bod. Bij een kapotte rits kijkt Gerrie eerst wat er werkelijk mis is. Vervangen is lang niet altijd nodig. Soms is de sluiting alleen onderaan uit de rits gelopen en kan ze die terugzetten en opnieuw vastzetten. Zo heeft ze ook sporttassen van haar kleinkinderen gered. ‘Dan ben je tien minuten aan het prutsen en doet hij het weer. Daar kan ik zelf ook heel blij van worden.’ Ze kent ook haar grenzen. Een nieuwe rits in een spijkerbroek zetten neemt ze niet aan. Niet iedere klus past bij haar machine en mogelijkheden. ‘Het moet netjes zijn. Je kunt niet gaan broddelen.’
Knopen en ritsen bewaren
Gerrie kijkt ook naar wat nog bruikbaar is als een kledingstuk echt op is. Voordat ze het wegdoet, haalt ze goede knopen en ritsen eruit. Thuis heeft ze een hele bak ritsen die bij volgende reparaties van pas kunnen komen. ‘Het moet wel een goede rits zijn, anders schiet je er niets mee op.’ Een versleten T-shirt kan vervolgens nog dienen als poetsdoek voor de fiets. Zo ging het vroeger thuis ook: oude kleding kreeg een andere functie. Dat is voor haar nog steeds vanzelfsprekend.
Die manier van kijken gebruikt ze ook als vrijwilliger bij de kerk. Voor een musical maakte ze een koninklijke mantel van een gordijn. Met een witte rand en getekende stippen leek het net hermelijn. Voor de volgende voorstelling paste ze de mantel weer aan. Dezelfde stof kon opnieuw mee.
De handige oma en buurvrouw
Mensen weten Gerrie inmiddels te vinden. Als handige oma of buurvrouw kijkt ze wat er mogelijk is. Ook in de kerk heeft ze aangeboden kleine herstelklussen te doen. Liefst krijgt ze vooraf een foto, zodat ze kan beoordelen of ze ermee uit de voeten kan. Ze helpt graag mensen voor wie een nieuwe aankoop een flinke uitgave is. Maar ook een kleine reparatie voor schoolkinderen kan veel betekenen. Bij een Repair Café op een school kwamen kinderen enthousiast met rugzakken aanzetten: kon dat losse lusje weer vast? Gerrie werkte achter elkaar door. ‘Ik had het zweet op mijn rug, maar ik vond het zo leuk. Ik dacht: dit is nuttig.’ Zelf iets kunnen herstellen begint volgens haar ook met spullen in huis hebben: naald, draad, een schaartje. En met anders naar kleding kijken. Laat je niet alleen leiden door modetrends; kijk wat nog goed is en wat je kunt aanpassen. Het plezier in een geslaagde reparatie houdt voor Gerrie bovendien langer aan dan het werk zelf. ‘Het zingt nog een beetje na als er weer zoiets leuks gelukt is. Dat geeft een langdurig geluksgevoel.’
Ook iets laten repareren? Loop binnen bij het Repair Café Harderwijk
Locatie: HKB’84, Parkweg 6-a, en De Rietmeen, Ouverturebaan 1-3
Openingstijden: eerste vrijdag en laatste zaterdag van de maand, van 9.30 tot 12.30 uur
Kosten: reparaties zijn gratis; een vrijwillige bijdrage is welkom.
Kijk voor de actuele data op repaircafeharderwijk.nl(Verwijst naar een externe website).